Dyskusja
W przewodzie pokarmowym w stanie fizjologicznym występuje pewna ilość gazów. Zwykle nie przekracza ona 200 ml i zależy od kilku podstawowych czynników – połykania powietrza (a więc głównie azotu i tlenu), wytwarzania gazów w świetle jelita w procesach fermentacji bakteryjnej (wodór, ditlenek węgla, metan), wymiany gazów pomiędzy krwią a światłem jelit.
99% gazów jelitowych to azot, tlen, ditlenek węgla, wodór, metan, lotne kwasy organiczne i siarkowodór. Gazy te usuwane są poprzez odbijanie, wydalane przez jelita (wiatry), a część zwrotnie przechodzi z jelit do krwi.
Wiele osób uskarża się na nadmiar gazów w przewodzie pokarmowym. Ta dolegliwość, często będąca przyczyną cierpienia i wstydu, objawia się odbijaniem, wzdęciem brzucha, głośnym odchodzeniem gazów o nieprzyjemnym zapachu. Pomimo swojego rozpowszechnienia (nawet 40% populacji) większość osób nie szuka skutecznej pomocy, często po prostu wstydząc się swojej dolegliwości, jednak nie traktując jej jako choroby.
Dlatego na początku trzeba szczególnie podkreślić, że wszelkie niepokojące objawy (ból, zgaga, biegunka, nudności, gorączka, chudnięcie, krew w stolcu i in.) wymagają konsultacji lekarskiej.
Co znacza nadmierne wydalanie gazów?
Uważa się, że jest to ich zbyt częste usuwanie (ponad 22 razy dziennie) lub też w zbyt dużej ilości (ponad 1000 ml / dobę). Oczywiste jest, że w życiu codziennym wykonanie takich pomiarów jest bardzo problematyczne.
Istnieje wiele przyczyn nadmiernego gromadzenia się gazów. Istotne jest wykluczenie poważnych schorzeń przewodu pokarmowego, jednak w większości przypadków przyczyny dolegliwości albo pozostają niejasne, albo jest ona wynikiem nieprawidłowego sposobu odżywiania – w tym błędów w diecie, spożywania posiłków w pośpiechu, nerwowego stylu życia, napięcia psychicznego. W przypadku popularnego odbijania (czyli bekania) podstawową przyczyną fizjologiczną jest nadmierne połykanie powietrza u osób spożywających rzadkie, za to obfite, posiłki lub też jedzących w pośpiechu. Natomiast przyczyny chorobowe bekania to przede wszystkim refluks żołądkowo-przełykowy (popularna zgaga), ale także zwężenie odźwiernika (będącego dalszą częścią żołądka), leki zobojętniające treść żołądkową (także dostępne bez recepty). Nadmierne gromadzenie gazów może występować w tzw. chorobach czynnościowych przewodu pokarmowego. Jest ono przyczyną popularnego wzdęcia brzucha, czyli uczucia rozdymania, któremu czasem towarzyszy ból. Jednak tu trzeba szczególnie podkreślić, że związek pomiędzy nadmiernym gromadzeniem gazów a wzdęciami nie jest wcale jasny, a ich ilość jest w zasadzie taka sama jak u osób bez dolegliwości. Dosyć częstą przyczyną wzdęć brzucha jest nietolerancja laktozy – cukru mlecznego. Co 6 dorosła osoba źle toleruje produkty mleczne (niefermentowane – gdyż tolerancja kefirów / jogurtów jest u takich osób najczęściej bardzo dobra i nie należy z nich rezygnować). Inne chorobowe przyczyny mogą obejmować: schorzenia trzustki, pęcherzyka żółciowego, celiakię, choroby zapalne jelit i in.
Częstą przyczyną nadmiaru gazów jest nasilona fermentacja bakteryjna zachodząca w jelicie grubym, gdy przechodzi do niego duża ilość trudno poddających się trawieniu węglowodanów – tak dzieje się po spożyciu większych ilości roślin strączkowych, cebuli, warzyw kapustnych. Choć z pozoru wydaje się to szokujące, to w jelicie grubym znajduje się ok. 2 kg bakterii (ok. 500 rodzajów) – stanowią one także ok. 1/3 suchej masy wydalanego stolca. Natomiast szczególnie nieprzyjemna woń gazów występuje w przypadku spożywania dużych ilości białka. Flora bakteryjna wytwarza wówczas duże ilości związków siarkowych i lotnych kwasów organicznych. Co trzeci człowiek ma w jelicie grubym bardzo znaczną ilość bakterii produkujących metan – takie osoby mają stolce pływające w wodzie. Szczególnie przykrym problemem dla wielu osób jest nieprzyjemna woń gazów – jest ona związana z zawartością siarkowodoru, metanoetiolu, indoli i skatoli.
Drukuj
RSS
Zdrowie rodziny
Zabloguj o tym
