W tym temacie
Dyskusja
Początek jesieni zwiastuje większą zmienność aury. Obniża się średnia dobowa temperatura, rośnie wilgotność powietrza. Temperatury nawet w nocy nie są jeszcze ujemne, a ostrego słonecznego światła jest coraz mniej. W ten sposób powstają dogodne warunki do przetrwania i rozprzestrzeniania się mikroorganizmów, a szczególnie wirusów, które latem źle znoszą konfrontację z ultrafioletem promieniowania słonecznego, a zimą niską, mroźną temperaturę otoczenia.
Przeziębienie może „dopaść” właściwie każdego z nas. Jeśli zaczynają pojawiać się pierwsze objawy choroby najczęściej reagujemy szybko – idziemy do apteki i kupujemy leki, dzięki którym szybko wrócimy do normalnego funkcjonowania. Jednak nie wszyscy pacjenci zdają sobie sprawę, że chcąc pozbyć się objawów przeziębienia mogą wpaść z deszczu pod rynnę.... Dlaczego? Bo niektóre leki mogą zaszkodzić prawidłowemu funkcjonowaniu żołądka. Wynika to z braku wiedzy jak działają różne substancje aktywne zwalczające gorączkę czy inne objawy przeziębienia. Poniższy artykuł jest o tym jak bezpiecznie zwalczać pierwsze objawy przeziębienia lub grypy.
Jesień i wczesna wiosna wyraźnie sprzyjają epidemiom zakażeń dróg oddechowych. Co ciekawe, lekarze gastrolodzy szczególnie w minionych dekadach odnotowywali w tym samym okresie większą zapadalność na chorobę wrzodową dwunastnicy i towarzyszące jej objawy dyspepsji – czyli przewlekłe lub nawracające bóle zlokalizowane w nadbrzuszu.
Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, a szczególnie żołądka w okresie jesiennym i wiosennym mogą być bardziej uciążliwe niż pierwotnie się spodziewaliśmy. A to za sprawą leków, które często są stosowane w celu zwalczania gorączki, czy też objawów zapalenia – które towarzyszą przeziębieniu. Chodzi o popularną grupę substancji zwaną niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi, do której należy także kwas acetylosalicylowy. Udowodniono, że może on wywierać szkodliwy wpływ na błonę śluzową żołądka nawet w bardzo małych dawkach [1].
Obniżanie gorączki w przebiegu ostrego nieżytu gardła, ostrego zapalenia oskrzeli, w grypie, czy walka z bólem w czasie np. zapalenia ucha jest niezwykle istotna [2]. Szczególnie ważne jest zapobieganie skutkom długotrwałej gorączki w postaci odwodnienia u małych dzieci i u osób w zaawansowanym wieku. Są to dwie grupy pacjentów, u których tolerancja na niedobór płynów w organizmie jest wyraźnie niższa, niż u „skądinąd zdrowych” dorosłych.
Uwaga na powikłania
Dlatego oprócz zwieszonej podaży płynów pacjenci ci powinni mimo wszystko otrzymywać leki przeciwgorączkowe. Dzieciom jednak z uwagi na ryzyko powikłań w postaci zespołu Rey’a [3,4] nie wolno podawać aspiryny w ogóle, a u osób starszych kwas acetylosalicylowy i inne niesterydowe leki przeciwzapalne powodują wzrost ryzyka ciężkich krwawień z przewodu pokarmowego [5]. Ich źródłem mogą być ostre polekowe wrzody żołądka lub dwunastnicy lub ostry krwotoczny nieżyt błony śluzowej, nawet po bardzo małych dawkach [6,1].
Stąd postuluje się, aby starsi pacjenci stosujący kwas acetylosalicylowy, lub substancje działające w sposób do niego podobny, jednocześnie przyjmowali leki przeciwwrzodowe z grupy inhibitorów pompy protonowej [7]. Silnie hamują one wydzielanie kwasu solnego w żołądku. Są jednak dostępne tylko na receptę.
Zatem dla osoby pragnącej samodzielnie poradzić sobie z objawami przeziębienia lub grypy kwas acetylosalicylowy może okazać się ryzykownym wyborem. Co zatem pozostaje? Na całym świcie zarówno u dzieci, jak i u dorosłych stosowany jest paracetamol, który nie przyczynia się do zespołu Rey’a i - szczególnie jeśli jest stosowany w niskich dawkach - nie zwiększa istotnie ryzyka krwawienia z żołądka oraz rzadko wchodzi w interakcje z innymi często stosowanymi lekami [8,9,10]. Natomiast ma wyraźnie korzystny wpływ na gorączkę, którą skutecznie obniża oraz na bóle różnego pochodzenia [2].
Korzystne połączenia paracetamolu
Jeśli paracetamol jest stosowany jednocześnie z kofeiną, może być użyty w jeszcze mniejszych dawkach, ponieważ zwiększa ona przeciwbólowe działanie paracetamolu. Dostępne są też bez recepty leki zawierające zarówno paracetamol jak i witaminę C. Z badań laboratoryjnych wynika, że witamina C oprócz tego że jest “zmiataczem” wolnych rodników tlenowych, to może także zmniejszać przepuszczalność drobnych naczyń krwionośnych. To zaś może mieć znaczenie w leczeniu objawów zapalenia, ponieważ zarówno zaczerwienienie, wysięk jak i obrzęk błony śluzowej np. gardła, nosa czy oskrzeli jest skutkiem właśnie zwiększonej przepuszczalności tych naczyń w przebiegu choroby.
Zatem w odniesieniu do witaminy C można mieć nadzieję, że zwiększa odporność organizmu na zakażenia drobnoustrojami chorobotwórczymi. Wyniki badań klinicznych w tym zakresie nie potwierdziły jednoznacznie korzyści ze stosowania tego suplementu diety u wszystkich chorych. Część badaczy wskazuje jednak na jej przydatność w grupach ludzi obciążonych znacznym fizycznym wysiłkiem, u osób starszych i w przypadkach niedoborów tej witaminy w diecie [11,12].
Zatem wczesna reakcja na objawy zapalenia polegająca na stosowaniu leków obniżających gorączkę, zwiększonej podaży płynów i uzupełnieniu niedoborów witamin może poprawić komfort w czasie typowych infekcji dróg oddechowych w okresie jesienno-zimowym i na przedwiośniu.
PIŚMIENNICTWO:
1. Sorensen HT, Mellemkjaer L, Blot WJ, Nielsen GL, Steffensen FH, McLaughlin JK, Olsen JH. Risk of upper gastrointestinal bleeding associated with use of low-dose aspirin. Am J Gastroenterol. 2000 Sep;95(9):2218-24
2. Bachert C, Chuchalin AG, Eisebitt R, Netayzhenko VZ, Voelker M. Aspirin Compared with Acetaminophen in the Treatment of Feverand OtherSymptoms of Upper Respiratory Tract Infection in Adults: A Multicenter, Randomized, Double-Blind, Double-Dummy, Placebo-Controlled, Parallel-Group, Single-Dose, 6-Hour Dose-Ranging Study. Clin Ther. 2005 Jul;27(7):993-1003.
3. Belay ED, Bresee JS, Holman RC, Khan AS, Shahriari A, Schonberger LB.
Reye's syndrome in the United States from 1981 through 1997. N Engl J Med. 1999 May 6;340(18):1377-82.
4. Bhutta AT, Van Savell H, Schexnayder SM. Reye's syndrome: down but not out. South Med J. 2003 Jan;96(1):43-5
5. Pilotto A. Aging and upper gastrointestinal disorders. Best Pract Res Clin Gastroenterol. 2004;18 Suppl:73-81.
6. McCarthy DM. Ulcers, Helicobacter pylori infection, platelets and gastrointestinal complications of non-steroidal anti-inflammatory drugs: what are the connections? Eur J Surg Suppl. 2002;(587):89-99.
7. Laine L. Proton pump inhibitor co-therapy with nonsteroidal anti-inflammatory drugs--nice or necessary? Rev Gastroenterol Disord. 2004;4 Suppl 4:S33-41.
8. Bannwarth B. Gastrointestinal safety of paracetamol: is there any cause for concern? Expert Opin Drug Saf. 2004 Jul;3(4):269-72.
9. Graham GG, Scott KF, Day RO. Tolerability of paracetamol. Drug Saf. 2005;28(3):227-40.
10. Toes MJ, Jones AL, Prescott L. Drug interactions with paracetamol. Am J Ther. 2005 Jan-Feb;12(1):56-66.
11. Gorton HC, Jarvis K. The effectiveness of vitamin C in preventing and relieving the symptoms of virus-induced respiratory infections. J Manipulative Physiol Ther. 1999 Oct;22(8):530-3.
12. Hemila H. Does vitamin C alleviate the symptoms of the common cold?--a review of current evidence. Scand J Infect Dis. 1994;26(1):1-6.
Drukuj
RSS
Zdrowie rodziny
Zabloguj o tym
