W tym temacie
Dyskusja
Za większość problemów występujących w obrębie jamy ustnej odpowiadają drobnoustroje, oraz uwalniane przez nie toksyny i produkty przemian metabolicznych. Są one stale obecne w jamie ustnej i nie można ich całkowicie wyeliminować. Dlatego też działania profilaktyczne powinny skupić się na ograniczaniu szkodliwego wpływu bakterii. Podstawową bronią w walce z nimi jest właściwa higiena jamy ustnej. Chroni ona tkanki przed problemami wynikającymi z działania bakterii. Najbardziej pod tym względem skuteczne jest długotrwałe antybakteryjne działanie określonych składników past do zębów.
Podstawowymi zadaniami past do zębów są: oczyszczanie, ochrona i zapewnienie możliwie szerokich działań dodatkowych.
1.Usuwanie płytki nazębnej
Płytka nazębna tworzy się na powierzchni zębów. Proces jej powstawania jest bardzo szybki. Należy podkreślić, że nawet po najbardziej dokładnym wyszczotkowaniu zębów, na czystym szkliwie osadzają się natychmiast glikoproteiny ze śliny. Już od tego momentu, wraz z upływem czasu oraz gromadzeniem i namnażaniem się bakterii, tworzy się płytka nazębna. Zachowanie właściwej higieny jamy ustnej związane jest przede wszystkim
z systematycznym usuwaniem płytki nazębnej – co najmniej 2 razy dziennie, rano
i wieczorem.
2. Usuwanie przebarwień pochodzenia zewnętrznego
Nawet jeśli odpowiednio dbamy o higienę jamy ustnej, na zębach pojawiają się przebarwienia spowodowane głównie czynnikami zewnętrznymi. Jednym z nich są substancje znajdujące się, np. w kawie, herbacie, winie czy sokach z owoców, które łączą się
z powierzchnią szkliwa. Powstałe w ten sposób przebarwienia zbliżone są do koloru spożywanych napojów.
3. Czyszczenie przestrzeni międzyzębowych
Aby właściwe oczyszczać przestrzenie międzyzębowe z płytki nazębnej czy resztek pokarmowych należy używać odpowiednich produktów: pasty, szczoteczki, a przede wszystkim nici dentystycznej lub taśmy międzyzębowej.
4. Działanie przeciwbakteryjne
Bakterie kwasotwórcze są stale obecne w jamie ustnej. Dzięki doskonałym warunkom rozwoju (duża wilgotność i stały dopływ pożywienia w postaci nieusuniętych resztek jedzenia) bakterie te rozmnażają się bardzo szybko oraz wytwarzają kwasy z węglowodanów dostarczanych wraz z pokarmem. Wynikiem działalności bakterii jest próchnica.
5. Zwalczanie nieświeżego oddechu
Nieświeży oddech to jeden z podstawowych problemów higieny jamy ustnej, który dotyka wiele osób. Tym, co odczuwamy jako przykrą woń z ust, są lotne związki siarki. Przyczyn tego stanu należy poszukiwać w jamie ustnej lub w chorobach ogólnoustrojowych. Jednak aż w ponad połowie przypadków przyczyną nieświeżego oddechu są zaniedbania w higienie jamy ustnej.
6. Przeciwdziałanie próchnicy zębów
Próchnica zębów wywoływana jest przez trzy podstawowe czynniki: węglowodany, drobnoustroje i uwalniane przez nie kwasy. To właśnie kwasy odpowiadają za rozpoczęcie procesu próchnicowego. Powszechnie przyjęto, że główny wpływ na rozwój próchnicy ma zła higiena jamy ustnej, która sprzyja rozwojowi drobnoustrojów. Przeciwdziałanie próchnicy zębów polega przede wszystkim na eliminacji czynników sprzyjających jej powstaniu. Jedną z metod jest oczywiście hamowanie wzrostu drobnoustrojów kwasotwórczych.
7. Przeciwdziałania próchnicy odsłoniętych korzeni
Odsłonięty korzeń zęba znacznie łatwiej ulega procesowi demineralizacji niż szkliwo. Przeciwdziałanie próchnicy korzeni to nie tylko ograniczanie przyrostu bakterii, ale także zapewnienie procesu remineralizacji poprzez dostarczanie fluoru.
8. Zapobieganie powstawaniu płytki nazębnej
Podstawowym celem stosowania środków zapobiegających powstawaniu płytki nazębnej jest utrzymanie czystej powierzchni zęba przez jak najdłuższy czas. Dzięki temu zapobiega się gromadzeniu bakterii na powierzchni zębów.
9. Zapobieganie powstawaniu kamienia nezębnego
Kamień nazębny powstaje w wyniku mineralizacji płytki nazębnej. Ma on konsystencję gliniastą lub twardą, a zabarwienie białe lub żółtawe. W skład kamienia nazębnego wchodzą osady mineralne, białka, węglowodany i bakterie. Jego porowata struktura ułatwia osadzanie się kolejnych bakterii, które tworzą nowe kolonie. W ten sposób następuje przyrost kamienia.
Aby uchronić się przed kamieniem nazębnym należy przede wszystkim przestrzegać podstawowych zasad higieny jamy ustnej. Dodatkową pomocą w zapobieganiu powstawania kamienia nazębnego są niektóre środki wchodzące w skład past do zębów.
10. Zmniejszanie krwawienia z dziąseł
Podstawowym czynnikiem powodującym choroby dziąseł jest płytka nazębna. Krwawienie z dziąseł powstaje po około tygodniu od zaprzestania zabiegów higienicznych i jest wynikiem ataku toksyn bakteryjnych na dziąsła. Krwawienie z dziąseł jest stanem odwracalnym po usunięciu czynników wywołujących (płytki i kamienia nazębnego) całkowicie ustaje.
11. Zapobieganie zapaleniom dziąseł
Nasilenie działania toksyn bakteryjnych lub zmniejszenie możliwości obronnych organizmu powoduje nasilenie krwawienia z dziąseł oraz pojawienie się zaczerwienienia i obrzęku.
Po usunięciu czynników zapaleniotwórczych (płytki i kamienia nazębnego) następuje całkowite wygojenie tkanki bez pozostawienia żadnych uszkodzeń.
12. Wzmacnianie struktury szkliwa
Szkliwo to najtwardszy składnik zęba, pokrywający zębinę w obrębie korony zęba. W celu uzyskania pełnej ochrony przed próchnicą szkliwo zęba musi posiadać wystarczającą wytrzymałość na gwałtowne spadki pH. Gwarantuje to m. in. optymalna zawartość fluoru. Jony fluoru, wbudowując się w zewnętrzną warstwę szkliwa, wpływają na proces jego odbudowy. Fluor hamuje także przemiany metaboliczne drobnoustrojów.
Bibliografia:
1. Badanie przeprowadzone na zlecenie firmy Colgate-Palmolive przez Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej SMG/KRC, grudzień 2003. Badaniem objętych zostało 1027 osób w wieku 15-75 lat.
2. SMG/KRC, grudzień 2003.
3. AC Nielsen, Udziały wartościowe 2001 – 2004.
4. DeVizio W, Petrone ME, Sintes J, Stewart B, McCool JJ, Volpe AR: “The Comperative Anticaries Efficacy of a Dentifrice Containing 0,3% Triklosan and 2,0% Copolymer in a 0,243% Sodium Fluoride/Silica Base and a Dentifrice Containing 0,243% Sodium Fluoride/Silica Base: A Two-Year Coronal Caries Clinical Trial on
a Adults in Israel.” J Clin Dent, 2001.
5. Jensenm M, Kohout F: ”The Effect of a Fluoride Dentifrice on Root and Coronal Caries in an Older Adult Population.”J Am Dent Assoc, 1998.
6. Garcia-Godoy F, DeVizio W, Volpe AR, Ferlauto RJ, Miller JM: “Effect of a triklosan/copolymer/fluoride dentifrice on plaque formation and gingivitis: A 7-month clinical study.” Am J Dent (Spec Iss), 1990.
7. Banoczy J, Sari K, Schiff T, Petrone M, Davies R, Volpe AR: “Anticalculus efficacy of three dentifrices.” Am
J Dent, 1995.
8. Garcia-Godoy F, DeVizio W, Volpe AR, Ferlauto RJ, Miller JM: “Effect of a triklosan/copolymer/fluoride dentifrice on plaque formation and gingivitis: A 7-month clinical study” Am J Dent (Spec Iss), 1990.
9. Furgang D, Sreenivasan P, DeVizio W, Fine DH: "The Antibacterial Effects of the Triklosan/Copolymer Dentifrice in Clinical Studies." Scientific Poster presented at The General Meeting of the American Society for Micorbiolgy, 2004.
10. Lindhe J, Rosling B, Socranscy SS, Volpe AR: “The effect of a triklosan containing dentifrice on established plaque and gingivitis.” J Clin Periodontol In Press, 1993.
11. Lopez M, Smith I, Petrone DE, Petrone ME, Chakins P, Proskin HM, Mankodi S: “Comparison of Two Dentifrices with Respect to Efficacy for the Control of Plaque and Gingivitis, and with Respect to Extrinsic Tooth Staining:
A Six-Month Clinical Study on Adults.” J Clin Dent, 2002.
12. Proskin HM, Niles HP, Vazquez J, Rustogi KN, Williams M, Gaffar A: “The Clinical Effectiveness of a Dentifrice Containing Triklosan and a Copolymer for Providing Long-Term Control of Brath Odor Measured Cromatographically.” J Clin Dent, 1999.
13. Ellwood RP, Worthington HV, Blinkhorn ASB, Volpe AR, Davies RM: “Effect of a triklosan/copolymer dentifrice on the incidence of periodontal attachment loss in adolescents.” J Clin Periodontol, 1998.
14. Kocher T, Sawaf H, Warncke M, Welk A: “Resolution of interdental inflammation with 2 different modes of plaque control.” J Clin Periodontol, 2000.
15. Zhang YP, Din CS, Gaffar A, Haskins J: “The Improved Remineralization and Fluoride Uptake In Vivo of Triklosan/Copolymer/Sodium Fluoride Toothpaste vs. Sodium Fluoride Toothpaste.” J Clin Dent, 2003.
Dr hab. n. med. Leopold Wagner
kierownik Zakładu Propedeutyki i Profilaktyki AM w Warszawie, poprzednio kierownik Instytutu Stomatologii CSK WAM w Warszawie. Ekspert w dziedzinie estetyki zębowej. Członek Międzynarodowej Honorowej Organizacji Dentystycznej Akademii Pierre Faucharda. W jego dorobku naukowym znajduje się ponad 220 prac, z których część była prezentowana podczas międzynarodowych kongresów stomatologicznych.
Drukuj
RSS
Zdrowie rodziny
Zabloguj o tym
