W tym temacie
 
Dyskusja
Co to jest kamień nazębny?
Płytka nazębna, zwana również płytką bakteryjną, jest to miękki, bardzo ściśle przylegający do powierzchni zęba nalot. Zaczyna się ona tworzyć już w kilka minut po zabiegu higienicznym i początkowo zbudowana jest z substancji pochodzenia ślinowego (glikoprotein). W ciągu krótkiego czasu płytka ta zostaje zasiedlona przez bakterie, stając się spoistą masą o żółtawej barwie, zbliżonej do koloru zębów ale nieco ciemniejszą. Nalot ten nie daje się usunąć strumieniem wody, nawet pod znacznym ciśnieniem, a jedynie poprzez zeskrobanie lub szczotkowanie. Jeżeli w wyniku niedostatecznej higieny jamy ustnej płytka pozostaje na powierzchni zębów 2-3 dni, rozpoczyna się proces odkładania w niej soli mineralnych, będących naturalnym składnikiem śliny. Tak powstaje kamień nazębny, będący zmineralizowaną płytką nazębną.
Jak wygląda kamień nazębny?
Ma on z reguły żółte zabarwienie, czasami jednak przebarwia się dzięki barwnikom zawartym w pożywieniu (herbata, czerwone wino) lub w wyniku palenia papierosów. Jest twardy i przylega ściśle do powierzchni zębów, ma chropowatą i nierówną powierzchnię . Złogi kamienia mogą być obecne na pojedynczych powierzchniach zębów, wokół zębów lub rzadziej - na wszystkich zębach.
Czy kamień nazębny jest szkodliwy?
Oczywiście! Podtrzymuje on stan zapalny dziąsła, drażniąc go przede wszystkim mechanicznie. Szczególnie kamień poddziąsłowy, drażniąc i uciskając ściany kieszonki dziąsłowej wywołuje w niej ogniska martwicze, odleżyny i owrzodzenia. Odkładające się na złogach kamienia następne warstwy płytki bakteryjnej wywołują stany zapalne tkanek miękkich.
W jaki sposób usuwa się kamień nazębny?
Zabieg ten, zwany skalingiem, wykonuje się przy użyciu narzędzi ręcznych, aparatów dźwiękowych lub ultradźwiękowych.
Do ręcznego usunięcia kamienia służą specjalne narzędzia-skalery
Aby były one w pełni skuteczne, muszą być dobrze naostrzone. Lekarz przykłada skaler pod odpowiednim kątem do powierzchni zęba pod kamieniem i pociąga do siebie, odrywając w ten sposób złogi.
Urządzenia mechaniczne, służące do usuwania złogów nazębnych, wyposażone są elektryczne generatory mocy, które przekazują energię w postaci wibracji o wysokiej częstotliwości na różnego rodzaju końcówki. Kontakt końcówki z kamieniem powoduje przeniesienie wibracji na złogi, co prowadzi do ich odłamywania i usunięcia z powierzchni zęba. Podczas pracy urządzenia wydziela się dużo ciepła, stąd są one wyposażone w system chłodzenia wodą. Spryskiwanie wodą służy również do wypłukiwania usuniętych złogów.
Skuteczność obu metod jest podobna, usuwanie ręczne jest jednak bardziej pracochłonne i wydłuża czas zabiegu. Ponadto prawidłowe posługiwanie się aparatami ultradźwiękowymi powoduje mniejsze uszkodzenie tkanek, a co za tym idzie – mniejszy dyskomfort pacjenta.
Powodzenie skalingu i jego skuteczność zależą ogromnie od dokładnego wygładzenia (wypolerowania) czyszczonej powierzchni zęba. Zabieg taki wykonywany jest każdorazowo po usunięciu złogów (zarówno ręcznym jak i maszynowym), a przeprowadza się go przy użyciu gumek lub szczoteczek oraz specjalnych past. Dobrze, jeśli pasty te zawierają prócz substancji ściernych także fluor, co zabezpiecza oczyszczone z kamienia zęby przed nadwrażliwością.
Usuwanie złogów nazębnych powinno być wykonywane przynajmniej 1-2 razy w roku. Systematyczne ich usuwanie jest w pełni skuteczne, jeśli utrzymywany jest jednocześnie reżim higieny jamy ustnej.